Dinh dưỡng ·
Đọc nhãn dinh dưỡng và ước lượng khẩu phần không cần cân
Hướng dẫn đọc bảng thành phần dinh dưỡng, hiểu khẩu phần và ước lượng món ăn bằng bàn tay và đĩa ăn để ghi nhật ký nhanh và đáng tin hơn.
Ghi nhật ký calo thất bại thường không phải vì người ta lười, mà vì không biết ước lượng khẩu phần. Hai kỹ năng cần có là đọc nhãn dinh dưỡng đúng cách và ước lượng món ăn bằng các công cụ quen thuộc trong bữa ăn.
Đọc bảng thành phần dinh dưỡng
- Chú ý hai cột: 'mỗi khẩu phần' và 'mỗi 100 g' hoặc '100 ml'. Nhiều người chỉ đọc cột đầu tiên.
- Kiểm tra số khẩu phần trong gói. Một gói lớn có thể chứa 2 đến 3 khẩu phần.
- Calo (kcal), protein, carbohydrate và chất béo là bốn thông tin chính. Đường và chất béo bão hòa đáng để theo dõi thêm.
- Thông tin trên nhãn là ước tính, có thể lệch so với món ăn thực tế một chút.
Ước lượng bằng bàn tay
Bàn tay là công cụ đo tương đối tiện nhất. Đây là cách ước tính gần đúng để bạn ghi lại nhanh:
- Một lòng bàn tay protein (thịt, cá, đậu phụ) khoảng 100 đến 120 g, tương đương khoảng 20 đến 25 g protein.
- Một nắm tay tinh bột (cơm, mì, khoai) khoảng một chén cơm nhỏ đến vừa.
- Một ngón cái chất béo (dầu, bơ, đường) khoảng một muỗng canh, tương đương khoảng 10 đến 15 g chất béo.
- Một nắm tay rau củ, càng nhiều càng tốt, thường không cần đếm chi tiết.
Phương pháp đĩa ăn
Chia đĩa tròn khoảng 23 đến 26 cm thành bốn phần: một nửa là rau củ, một phần tư là protein, và một phần tư là tinh bột. Phương pháp này dễ áp dụng với nhiều món Việt, đặc biệt cơm đĩa và cơm tấm, và giúp bạn đạt cân bằng dinh dưỡng mà không cần cân đo mọi thứ.
Món Việt và những chỗ dễ bỏ sót
- Nước chấm, nước sốt và dầu xào thường chứa nhiều calo hơn ta nghĩ. Hãy ghi một muỗng nước chấm hoặc dầu nếu bạn dùng nhiều.
- Trà sữa, nước ngọt và cà phê sữa là nguồn đường đáng kể. Một ly có thể chứa vài trăm kcal.
- Phở, bún hoặc cơm tấm có thể khác nhau nhiều tùy quán và lượng thịt. Hãy ghi ước tính và chọn mức phù hợp nhất.
- Ăn vặt và đồ ăn nhẹ cuối buổi tối dễ bị bỏ sót. Đừng bỏ qua chúng khi ghi nhật ký.
Cách ghi để không phải nhớ
Ghi ngay sau bữa ăn thay vì nhớ đến tối. Ghi theo mô tả đơn giản như 'cơm, một nắm thịt kho, một nắm rau xào' cũng đã hữu ích. Trên Foxariq, bạn chạm để chọn món trong thư viện, chỉnh khẩu phần bằng nút cộng trừ và thấy tổng calo cùng protein ngay. Số liệu trong thư viện là ước tính, không phải dữ liệu xét nghiệm.
Câu hỏi thường gặp
Ước lượng sai thì nhật ký có vô nghĩa không?
Không. Sai số nhỏ không làm mất giá trị của nhật ký. Điều quan trọng là xu hướng theo thời gian và sự nhất quán trong cách ghi.
Có cần cân thức ăn bằng cân nhà bếp không?
Không bắt buộc. Cân giúp chính xác hơn trong vài tuần đầu để học cách ước lượng, sau đó bạn có thể dùng bàn tay và đĩa ăn.
Nhãn ghi 0 gram chất béo nghĩa là gì?
Thường nghĩa là lượng rất nhỏ trên một khẩu phần theo quy định làm tròn. Nếu ăn nhiều khẩu phần, lượng đó vẫn tích lại.
Nội dung mang tính giáo dục, không thay thế tư vấn y tế hoặc chế độ dinh dưỡng cá nhân. Nếu bạn có bệnh lý, đang mang thai, cho con bú, dùng thuốc, hoặc từng có rối loạn ăn uống, hãy trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia trước khi thay đổi chế độ ăn hay tập luyện.